معنی واژه نصر سامانی

[ نَ رِ ] (اِخ) (امیر...) ابن احمدبن اسماعیل، ملقب به امیرسعید و مکنی به ابوالحسن و مشهور به امیر نصر سامانی، وی سومین و معروفترین سلاطین سامانی است، به سال ۲۹۳ هـ . ق. در بخارا تولد یافت و پس از پدرش احمد که در سال ششم سلطنت به دست غلامان خویش کشته شد - به سال ۳۰۱ هـ . ق. -در سن هشت سالگی به شاهی نشست و مدت سی سال حکمرانی کرد، در عهد امارت او منصوربن اسحاق سامانی در خراسان دعوی امیری کرد و مغلوب گشت و نیز ماکان کاکی سردار دیلمی که به تصرف خراسان تاخته بود کشته گشت . در پایان سلطنت و عمر امیر نصر مورخان اختلاف کرده اند، گروهی مرگ او را به سال ۳۳۰ یا ۳۳۱ بر اثر مرض سل نوشته اند و گروهی آورده اند که چون امیرنصر مذهب اسماعیلی پذیرفته بود امرای سپاه با او به مخالفت برخاستند و فرزندش نوح را به امارت نشاندند و امیرنصر را زندانی کردند و وی در سال ۳۳۱ در زندان وفات یافت. امیرنصر به اتفاق مورخان پادشاهی دانش پرور بود، ابوالفضل بلعمی و جیهانی و مصعبی وزارت او داشتند، و رودکی معاصر و مداح وی بود. ابن اثیر مدت حکمرانی او را سی سال و ۳۳ روز و طول عمرش را ۳۸ سال ثبت کرده است. رجوع به تاریخ گزیده ص ۳۸۹ و الاعلام زرکلی ج ۸ ص ۳۳۸ و مقدمهٔ ابن خلدون ج ۴ ص ۳۳۶ و الکامل ابن اثیر ج ۸ ص ۱۳۰ و حمزه ص ۱۵۰ و ابن الوردی ج ۱ ص ۲۷۵ و عتبی ج ۱ ص ۳۴۹ و شذرات الذهب ج ۲ ص ۳۳۱ و تاریخ مختصرالدول ص ۲۸۷ و لباب الالباب ج ۱ ص ۵۲۳ شود.