معنی شیاف

(ع اِ) (از «ش وف») ادویهٔ چشم و مانند آن. (منتهی الارب). از داروهائی که برای چشم و غیره بکار رود. (از اقرب الموارد). داروهایی برای چشم و جز آن. (یادداشت مؤلف) (از ناظم الاطباء). ج، شیافات، اشیاف. (یادداشت مؤلف) (بحر الجواهر). || جِ شافة. (از یادداشت مؤلف). رجوع به شافة شود. || (از ع، اِ) شاف و هر داروی جامد مخروطی شکل که در مقعد یا مهبل داخل کنند. (ناظم الاطباء). دارویی چند که یک جا کرده در چشم و جز آن کنند. (آنندراج). هر داروی مفرد یا مرکب و معجونه یا تراشیده به شکل هسته خرمایی بزرگتر یا خردتر کنند و در مقعد یا شرم زن یا بینی و یا چشم و جز آن نهند. (یادداشت مؤلف): شیافی از انار ترش کوفته و فشارده... به بینی اندر نهند. (ذخیرهٔ خوارزمشاهی). - شیاف ابیض؛ دوای چشم است مرکب از چند ادویه که سوزش و سرخی چشم را مفید و جزو اعظم آن سفیدهٔ کاشغری است. (غیاث اللغات): شیاف ابیض اندرچکانیدن با شیر زنان (به مجرای بول). (ذخیرهٔ خوارزمشاهی). شیاف ابیض به شیر زنان حل کرده سخت نافع باشد و شیاف مامیثا. (ذخیرهٔ خوارزمشاهی). - شیاف ابیض کندری؛ نام دارویی مرکب است برای چشم. بگیرند اسفیداج ارزیز، هشت درمسنگ، افیون و انزروت پرورده و کتیرا از هر یکی یک درمسنگ، صمغ اعرابی چهار درمسنگ، کندر نیم درمسنگ به آب باران بسرشند و شیاف کنند [ در چشم ] . (ذخیرهٔ خوارزمشاهی). - شیاف احمر حاد؛ دارویی مرکب برای چشم : عادت کحالان چنان است که این شیاف [ شیاف احمر لین برای چشم ] دراز کنند و شیاف احمر حاد گرد کنند تا میان هر دو فرق توانند کرد. (ذخیرهٔ خوارزمشاهی). - شیاف احمر لین؛ دارویی مرکب برای چشم : بر پشت چشم شیاف مامیثا و زعفران و مر طلی کردن و شیاف احمر لین کشیدن سود دارد. (ذخیرهٔ خوارزمشاهی). - شیاف خوزی؛ بوش دربندی. (یادداشت مؤلف). رجوع به شیافها در کارآموزی داروسازی ص ۱۲۹ شود. - شیاف زحیر، شیاف الزحیر؛ نوعی از شیاف است که در مقعد کنند، چنانست که شحم حنظل و گلیم شوی و اشق و بوره را بکوبند جمع کنند و شافه ای دراز کنند و بخویشتن بگیرد و هم اندر ساعت درد سرون بایستد. (از هدایة المتعلمین چ دانشگاه مشهد ص ۵۷۱). - شیاف کردن؛ داروها را بصورت شیاف درآوردن. (از یادداشت مؤلف): بگیرند جندبیدستر و شحم الحنظل و پلپل و کندس همه را بکوبند و به آب مرزنگوش بسرشند و شیاف کنند و به وقت حاجت بکار دارند. (ذخیرهٔ خوارزمشاهی). - || گذاردن شیاف در موضع معین. - شیاف مامیثا؛ دارویی مرکب است برای چشم. محمد زکریا گوید: شیاف مامیثا عصاره ای است که لون او زرد باشد که بسیاهی میل کند و در طعم او اندکی تلخی باشد. رسایلی گوید: منفعت او در دفع درد مفاصل عظیم است. (ترجمهٔ صیدنهٔ بیرونی): بر پشت چشم شیاف مامیثا و زعفران... سود دارد. (ذخیرهٔ خوارزمشاهی).