معنی ذیوفنطس

[ یُ فَ طُ ] (اِخ) دانشمند ریاضی و او را کتابی بوده است در جبر و مقابله که قسطا ابن لوقا البعلبکی آنرا ترجمه و ابوالوفای بوزجانی تفسیر و شرح کرده است. ذیوفنطس. یونانی اسکندرانی. ابن القفطی گوید: فاضلی کامل و مشهور زمان خویش و مشتهر بواسطهٔ تصنیف خود است. و تصنیف وی در صناعت جبر باشد و آن کتابی مشهور و مذکور است که بعربی نقل کرده اند و پایهٔ عمل اهل این صناعت بر این کتاب است و چون بیننده در وی تبحر کند داند که این کتاب در این نوع دریائی است -انتهی. ظاهراً این نام مصحف ذیونس باشد. و ذیونس عالم ریاضی و منجم یونانی است. و در مأئه چهارم میلادی میزیسته است. از تاریخ حیات وی اطلاعی در دست نیست و از او شرح عناصر اقلیدس بر جای مانده است و نیز یادداشت هائی راجع به آراطس که با آثار اراطس بطبع رسیده. و نیز ذیلی به قانون شاهی بطلمیوس و جداولی نجومی که در ۱۸۲۲ و ۱۸۲۴ م. در پاریس بطبع رسیده است و شروحی در یازده کتاب بر مجسطی بطلیموس. و دختر او همای هیپاتی فیلسوف مشهور است که عیسویان به تعصب دینی وی را بکشتند. (عیون الانباء ج ۱ ص ۲۴۵ س ۱۴). و رجوع به تاریخ الحکمای قفطی ص ۱۱۰ و ۱۸۴ شود.