معنی یزیدی

[ یَ ] (ص نسبی) منسوب به یزید. (ناظم الاطباء). رجوع به یزیدبن معاویة شود.[ یَ ] (اِخ) یزیدیه. منسوب به یزیدبن انیسة و از پیروان او. فرقه ای از خوارج. رجوع به یزیدیه شود.[ یَ ] (اِخ) علی بن احمدبن سعید یزیدی، حافظ معروف به ابن حزم اندلسی، صاحب تصنیفات بسیار و معروف بود و به مذهب ظاهریه تمایل داشت. (از لباب الانساب). و رجوع به ابن حزم شود.[ یَ ] (اِخ) ابراهیم بن یحیی بن مبارک، مکنی به ابواسحاق و معروف به یزیدی، از ادبای اوایل قرن سوم و از تلامذهٔ اصمعی بود. از آثار اوست: ۱- ناء الکعبة و اخبارها. ۲- ما اتفق لفظه و اختلف معناه. ۳- مصادر القرآن. ابراهیم به سال ۲۲۵ هـ . ق. درگذشت. (از ریحانة الادب ج ۴ ص ۳۳۶). و رجوع به قاموس الاعلام ترکی شود.[ یَ ] (اِخ) محمدبن ابی محمد، مکنی به ابوعبداللََّه پسر یحیی بن مبارک، در لغت و قرائت و شعر سخت مهارت داشت و به همراهی معتصم خلیفه به مصر رفت و در همانجا درگذشت. قطعهٔ زیر از اوست: الهوی امر عجیب شأنه تارة یأس و احیاناً رجا لیس فیمن مات منه عجب انما یعجب ممن قد نجا. (از قاموس الاعلام ترکی ج ۶).[ یَ ] (اِخ) محمدبن عباس بن یحیی بن مبارک از ائمهٔ نحو و ادب و نوادر اخبار عرب بود و تربیت اولاد مقتدر خلیفهٔ عباسی (۲۹۵ -۳۲۰ هـ . ق.) را به عهده داشت. از آثار اوست: ۱- اخبار یزیدبن معاویه یا اخبار یزیدیین. ۲- مختصری در نحو. ۳- مناقب بنی العباس. وی به سال ۳۱۰ یا ۳۱۳ هـ . ق. درگذشت. (از ریحانة الادب ج ۴ ص ۳۳۶). و رجوع به مادهٔ ابوعبداللََّه یزیدی... و قاموس الاعلام ترکی و لباب الانساب شود.[ یَ ] (اِخ) یحیی بن مبارک بن مغیرة عدوی، مکنی به ابومحمد، یکی از بزرگان و علما و ادبا بود و در علم قرائت و علم نحو ید طولی داشت و در قرائت تلمیذ ابوعمرةبن العلا و خلف وی بود و بعد از استاد خود در بصره امام القراء گشت و بعداً به بغداد منتقل گردید و به سمت مربی گری اولاد یزیدبن منصور الحمیری که دائی مهدی خلیفهٔ عباسی بود، نایل شد و از این رو ملقب به یزیدی گشت. بعد به هارون الرشید انتساب پیدا کرد و مربی مأمون شد. به تقلید «نوادر» معروف اصمعی در علم لغت کتاب النوادر را نوشت، در نحو هم «کتاب المقصور والمدود» را تألیف کرد و «کتاب النقط والشکل» هم از تألیفات اوست. (از قاموس الاعلام ترکی). یحیی بن مبارک بن مغیرهٔ عدوی، قاری و نحوی و لغوی و شاعر معروف به یزیدی و مکنی به ابومحمد، از ادبا و علمای نامی قرن دوم هجرت بود. وی نحو را از کسایی و لغت و عروض را از خلیل بن احمد آموخت. از آثار اوست: ۱- دیوان شعر مرتب. ۲- المقصور و الممدود. ۳- النقط و الشکل. ۴- النوادر. ۵- الوقف والابتداء. یحیی همراه مأمون به خراسان رفت و در سال ۲۰۲ هـ . ق. در مرو درگذشت. (از ریحانة الادب ج ۴ صص ۳۳۶ -۳۳۷). نیز از آثار دیگر اوست: ۱- مناقب بنی العباس. ۲- مختصر النحو. (از اعلام زرکلی). و رجوع به تاریخ ابن خلکان ج ۲ ص ۳۷۲ و لباب الانساب و اعلام زرکلی ذیل یحیی بن مبارک شود.