معنی مفوضه

[ مُ فَ وْ وِ ضَ ] (اِخ) فرقه ای از غلات شیعه که گویند خدا محمد را خلق کرد و سپس خلق دنیا را به او به تفویض نمود و محمد خالق دنیاست. و گفته شده است که این کار را به علی تفویض کرد. (از کشاف اصطلاحات الفنون). از فرق شیعه هستند که امور تکوینیهٔ عالم و مسائل تشریعیه را به حضرت رسول یا به یکی از ائمه مفوض می دانستند. یا کسانی که در مقابل جبریه انسان را مختار نفس خود می شمردند و در این مورد معانی فاسدهٔ تفویض به نفس، یعنی استقلال و استبداد و سلب قدرت از خداوند را در ملک خود اراده می کردند و جمعی از ایشان می گفتند که خداوند محمدبن عبداللََّه را خلق کرد و تدبیر عالم را به او واگذاشت و واگذاری همین تدبیر است که عالم را بدون شرکت خداوند ایجاد کرده، سپس محمد تدبیر عالم را به حضرت علی تفویض کرده و علی مدبر ثالث است. مفوضیه. (از خاندان نوبختی ص ۲۶۴). بر فرقه ای از غلات شیعه اطلاق می شود که گویند خدای محمد (ص) را آفرید و خلق دنیا را بدو واگذار کرد. و برخی گویند به حضرت علی (ع) واگذار کرد و برخی گویند خدا امور دین را بعد از حضرت رسول به ائمهٔ اطهار واگذارد. و به پیروان تفویض نیز اطلاق شده است که گویند امور انسانی و اعمال او را خدا به خود او واگذار کرده است که اختیار کامل باشد. (از فرهنگ علوم نقلی تألیف سجادی). و رجوع به مدخل بعد شود.