معنی مروانیان

[ مَ رْ ] (اِخ) آل مروان. بنی مروان. سلسله ای که از ۳۸۰ تا ۴۸۹ (۴۷۸) هـ . ق. بر دیاربکر (آمد) و ارزن و میافارقین و کیفا و جزیره حکومت داشته است. نسبت آنان به دوستک کردی حمیدی میرسد. مؤسس سلسله را «باد» رهبر کردان حکمران حصن کیفا نوشته اند که به مرزهای ارمنیه حمله برد و قلعهٔ ارجیش را اشغال کرد و پس از درگذشت عضدالدولهٔ بویهی تسلط خود را بر آمد (دیار بکر) و میافارقین و نصیبین گسترش داد و در ۳۸۰ هـ . ق. در جنگ با حمدانیان کشته شد. پس از وی خواهرزادهٔ کردنژادش ابوعلی حصن بن مروان جای او را گرفت و سلسله به نام او به بنی مروان یا آل مروان یا مروانیان مشهور شد و پس از ابوعلی ممهدالدوله ابومنصور سعیدبن مروان (۳۸۷ تا ۴۰۲) و از بعد وی نصرالدوله ابونصر احمدبن مروان (از ۴۰۲ تا ۴۵۳) بر نواحی مذکور حکومت کرد و خود در میافارقین مستقر بود و قصری در چهار فرسنگی میافارقین ساخته بود و فرزندش سعد بر آمد (دیار بکر) حکم می راند. ناصرخسرو به هنگام عبور از میافارقین و آمد از این نصرالدوله یاد می کند و می نویسد: مردی صدساله است و هست. نظام الدین (نظام الدوله) ابوالقاسم نصربن احمد (حاکم میافارقین) و سعید برادر ابوالقاسم فرزند نصرالدوله (حاکم آمد) و سپس ابوالمظفر منصوربن نصر (از ۴۷۲ تا ۴۸۹ یا ۴۷۸)هجری حکومت داشته اند. بقایای این سلسله را حسام الدین تمرتاش بن ایلغاری صاحب ماردین در ۵۳۲ بر انداخته است.