معنی فاضل دربندی

[ ضِ لِ دَ بَ ] (اِخ) آخوند ملا آقا پسر عابدین رمضان بن زاهد شیروانی. با شیخ مرتضی انصاری معاصر و از شاگردان شریف العلماء مازندرانی بوده است. در علم اکسیر نیز مهارت داشته و رساله ای در آن علم تألیف کرده است. میرزا محمد تنکابنی شاگرد او درباره اش گفته است: فصاحت و بلاغت دربندی مسلم عرب و عجم و در علوم عربیه بی نظیر و در علم رجال مرجع ارباب کمال بوده و نوادر بسیاری از وی منقول است. از آثارش این کتب مشهور است: ۱- اسرارالشهاده، که نام دیگر آن اکسیرالعبادات است و اصل عربی و ترجمهٔ فارسی آن هر دو در ایران طبع شده است. ۲- جواهر الایقان. ۳- الجوهرة (یا جوهرالصناعة)، در اسطرلاب. ۴- خزائن الاحکام. ۵- رساله ای در اکسیر. ۶- رساله ای در رجال و درایة. ۷- سعادت ناصریه، که به نام ناصرالدین شاه تألیف شده است. ۸- عناوین الادله، در اصول. و کتب دیگری نیز در علوم دینی و اخبار و اصول داشته است. (از ریحانة الادب ج ۲ ص ۱۵).