معنی عملة

[ عَ لَ ] (ع اِمص) دغلی. ناراستی یا دزدی. (منتهی الارب). سرقت یا خیانت. (از اقرب الموارد).[ عَ مِ لَ ] (ع اِ) کار. || کرده شده، هرچه باشد. (منتهی الارب). آنچه کرده شده. (از اقرب الموارد). || (ص) ناقة عملة؛ شتر مادهٔ بین العمالهٔ هوشیار. (منتهی الارب). ماده شتر که نجابتش آشکار و زیرک باشد. (از اقرب الموارد). شتر زیرک که آشکار است زیرکی او. (از شرح قاموس).[ عَ مَ لَ ] (ع ص، اِ) عمله. جِ عامل. کارگران. رجوع به عامل شود: و او را [ دیه قردین ] قردین از برای او نام نهادند که ملک کیخسرو عمله و بنایان خود را روزی گفت گردید این . (تاریخ قم ص ۸۱). - عملهٔ خلوت؛ کنیزان و زنان حرم. - عملهٔ طبع؛ کارگران چاپخانه. (فرهنگ فارسی معین). - عملهٔ طرب؛ گروه مطربان و موسیقی دانان. (فرهنگ فارسی معین). - عملهٔ کشتی؛ جاشوان. ملاحان. (فرهنگ فارسی معین). - عمله واکره؛ کارگران و کشاورزان. و در تداول فارسی بر کسانی اطلاق میشود که کارهای سخت و خشن و پست میکنند. || در فارسی امروز، کلمهٔ عمله بصورت مفرد بمعنی یک تن کارگر زیردست بنا، استعمال میشود. و خشت و آجر به بنا دادن و زمین حفر کردن و دیوار فرودآوردن و گِل ساختن و خاک بردن و ازین قبیل کارها در بنائی از وظایف اوست. و عمله غیر شاگرد بنا است چه شاگرد بنا بیش و کم از بنائی آگاهی دارد. این کلمه را گاهی به «ها» (عمله ها) و زمانی به «ات» (عملجات) جمع بندند و نظایر این کلمه که جمع عربی را مفرد بکار برند در فارسی کمابیش هست همچون طلبه، تبعه و جز اینها. - سرعمله؛ بزرگ کارگران و عمله ها.[ عِ لَ ] (ع اِ) کرده شده، هرچه باشد. (منتهی الارب). آنچه کرده شده است. (از اقرب الموارد). || هیئت کار کردن. (منتهی الارب). هیئت عمل. (از اقرب الموارد). || بدی و فساد دلی. (منتهی الارب). باطن شخص در بدی و شر. (از اقرب الموارد). || مزد کاری. (منتهی الارب). مزد کار و عمل. (از اقرب الموارد). عُملة. رجوع به عُملة شود.[ عُ لَ ] (ع اِ) مزد کارکن. (منتهی الارب). مزد کار و عمل. (از اقرب الموارد). عِملة. رجوع به عِملة شود.[ عَ مْ مَ لَ ] (اِخ) نام جایگاهی است که در شعر نابغهٔ ذبیانی آمده، و زمخشری آن را بضم اول ضبط کرده است. (از معجم البلدان). شهری است در شام. (از تاج العروس). در منتهی الارب به تشدید لام (عَمَلّة) ضبط شده است.