معنی صبحی‌پاشا

[ صُ ] (اِخ) نام وی عبداللطیف و پدر او عبدالرحمان سامی پاشاست. وی از علما و ادبای عصر خود بود. در آغاز جوانی با پدر خویش به مصر شد و در آنجا به کسب علوم و فنون پرداخت سپس در سلک سپاهیان درآمد و منصب میرآلائی یافت، و مدتی با رتبهٔ معاون اول در خدمت محمدعلی پاشا والی مصر بسر برد و هنگام مرگ او به استانبول رفت و به سال ۱۲۶۶ هـ . ق. عضویت مجلس معارف عمومی یافت و رتبهٔ اول صنف ثانی را حائز شد و به سال ۱۲۷۱ با رتبهٔ اول صنف اول بعضویت مجلس والا نایل شد، و مناصب عالی دیگر نیز بیافت و به سال ۱۲۸۰ مأمور تفتیش ولایات گردید و بجانب روم ایلی رفت سپس برتبهٔ وزرات در والی گری بعضی از ولایات و نظارت اوقاف همایون رسید و به سال ۱۳۰۲ هـ . ق. درگذشت. صبحی به ادبیات مشرق زمین و مخصوصاً به عربی و فنون جدیده و السنهٔ اروپا آشنا بود، اندکی از تاریخ ابن خلدون را بترکی ترجمه کرد، و چند اثر از او بطبع رسیده است. وی بکتب نادر و آثار عتیق علاقهٔ شدید داشت، چندین هزار کتب نفیس و مجموعهٔ پربهائی از آثار عتیقه از وی بجا ماند. صبحی شعر نیز میسرود. در معجم المطبوعات نویسد: وی عالمی جلیل و بمعرفت آثار و مسکوکات قدیمه توجهی وافر داشت و به سال ۱۲۸۸ ولایت سوریه یافت و به سال ۱۳۰۳ درگذشت. از آثار مطبوع اوست: تکملة العبر در دو جزء. (معجم المطبوعات ستون ۱۱۹۶).