معنی زاویهٔ قائمه

[ یَ / یِ یِ ءِ مَ / مِ ] (ترکیب وصفی، اِ مرکب) زاویه ای است که ۹۰ درجه باشد در صورتی که محیط کره را بسیصد و شصت درجه تقسیم کنند و بعبارت دیگر چون بر خط راست مفروش یعنی خط افقی، خطی قائم کنند پس سطحهٔ میان ضلعین زاویهٔ قائمه خواهد بود. (ناظم الاطباء). بیرونی آرد: چون خطی راست بر خطی اوفتد مانند زبانهٔ ترازو بر عمودش و آن دو زاویه کزین سوی و زان سوی خطاند مر یکدیگر را راست باشند. هر یکی را قائمه خوانند و آن خط را عمود خوانند. (التفهیم ص ۸). در کشاف اصطلاحات الفنون آمده: اگر در صورت امتداد یک ضلع زاویه، زاویهٔ دیگری مساوی زاویهٔ نخستین پدید آید، این دو زاویه را قائمه خوانند، زیرا یکی از آن دو قائم بر دیگری است. و زاویهٔ قائمه را زاویهٔ محدوده <۵۳۰۶۴۰۸۱۲۵۷۵۰۱>... نیز خوانند زیرا دارای اندازهٔ ثابت و اختلاف ناپذیر است. و آن را زاویهٔ معموده نیز گویند، زیرا هر یک از دو ضلع آن عمود بر ضلع دیگر است. (از کشاف اصطلاحات الفنون ج ۱ ص ۶۲۴). و رجوع به آنندراج و شرح تذکرهٔ خفری باب اول فصل اول شود.