معنی دهل زدن

[ دُ هُ زَ دَ ] (مص مرکب) نواختن دهل. (ناظم الاطباء). به صدا درآوردن دهل : و پس از سه روز مردمان به بازارها بازآمدند و دیوانها بگشادند و دهل و دبدبه بزدند. (تاریخ بیهقی چ ادیب ص ۲۹۱). چون دهل درگاه زدند نماز پیشین خواجه بیرون آمد. (تاریخ بیهقی چ ادیب ص ۱۵۲). - دهل بر در خویشتن زدن؛ کنایه است از طلب حریف کردن. (آنندراج): چه دانی که من خود چه فن می زنم دهل بر در خویشتن می زنم. نظامی. (از آنندراج). - دهل چیزی زدن؛ سخت بدان پرداختن : مجنون به همان قصیده خوانی می زد دهل جریده رانی.نظامی. - دهل زدن به نام کسی؛ از قول وی سخن یا عقیده ای را شایع ساختن : پس اگر خواجه همان مذهب دارد دست از مجیری و مشبهی بباید داشتن... وگرنه به نام بوحنیفه و شافعی دهل نازدن. (کتاب النقض ص ۴۹۱). - دهل زیر گلیم زدن؛ کوشش کردن در اخفای چیزی که آشکار باشد. (ناظم الاطباء) (از آنندراج): ... تا چند توان دهل زدن زیر گلیم. امیرخسرو دهلوی (از آنندراج). دهل به زیر گلیم ای پسر نشاید زد علم بزن چو دلیران میانهٔ صحرا. مولوی.