معنی خوشدل

[ خوَشْ / خُشْ دِ ] (ص مرکب) بانشاط. شادان. مسرور. مقابل غمین. مقابل غمگین : چون به خانه آید خوشدل باشد و چون به صحرا رود اندوهگین بود. (قصص الانبیاء). با دوستان تو خوشدل و مر دشمنانت را درمانده گشته با غم و بی غمگسار دل. سوزنی. یک رادمرد خوشدل و خندان نیافتم. خاقانی. نه حواری صفت است آنکه ازو اسقفان خوشدل و عیسی دژم است.خاقانی. تو خوشدل باش و جز شادی میندیش که من یکدل گرفتم کار در پیش.نظامی. جهان خسرو که سالار جهان بود جوان بود و عجب خوشدل جوان بود. نظامی. بتو خوشدل دماغ مشک بیزم ز تو روشن چراغ صبح خیزم.نظامی. جریدهٔ گنهت عفو باد و توبه قبول سپید نامه و خوشدل بعفو بارخدای.سعدی. سپاهی که خوشدل نباشد ز شاه ندارد حدود ولایت نگاه.سعدی (بوستان). نوبهار است در آن کوش که خوشدل باشی. حافظ. - خوشدل شدن؛ بانشاط شدن. مسرور شدن. - خوشدل کردن؛ شاد کردن. مسرور کردن : خواند سرهنگ را و خوشدل کرد دست در گردنش حمایل کرد.نظامی. بتعلیم او بیشتر برد رنج که خوشدل کند مرد را پاس گنج.نظامی. - خوشدل گشتن؛ خوشدل شدن. مسرور گشتن : من اگر کامروا گشتم و خوشدل چه عجب مستحق بودم و اینها به زکاتم دادند.حافظ. - خوشدل نشستن؛ مسرور نشستن. بانشاط نشستن : همه بجای خویش ایمن و خوشدل بنشینید که کس را با کسی کاری نیست. (اسکندرنامهٔ نسخهٔ سعید نفیسی). تو سرمست و سر زلف تو در دست اگر خوشدل نشینم جای آن هست.نظامی. درین محمل کسی خوشدل نشیند که چشم زاغ پیش از پس ببیند.نظامی. || (ق مرکب) در حال نشاط و سرور. || (ص مرکب) پاکدل. پاک نیت. پاک درون : بوزارت نشسته خوشدل و شاد وز امارت نگشته عزل پذیر.سوزنی. حافظ از فقر مکن ناله که گر شعر این است هیچ خوشدل نپسندد که تو محزون باشی. حافظ.