معنی حکمان
[ حَ کَ ] (ع ص) تثنیهٔ حکم در حالت رفعی. در حالت نصبی و جری حکمین. و چون مطلق گویند مراد عمروبن العاص و ابوموسی اشعری باشد. (منتهی الارب). رجوع به حکمین شود.[ حَ کَ ] (اِخ) نام موضعی به بصره منسوب به حکم ابن العاص ثقفی و الف و نون حکمان حرف نسبت است مانند یاء و این معمول مردم بصره است. چنانکه در نسبت به عبداللََّه عبداللیان گویند. (نقل به معنی از معجم البلدان). و ملخص معجم یعنی مؤلف مراصدالاطلاع گوید: اهل البصره یزیدون للنسبة الفاً و نونا کما قالوا عبداللیان نسبة الی عبدال (؟). ایوب بن حکم بصری پرده دار محمدبن طاهربن الحسین که مردی از اهل مروت و ادب و عالم به اخبار ناس بود گفت که ابونواس حسن بن هانی عاشق کنیزکی از زنی ثقفیة بود که در موضع معروف بحکمان بصره اقامت داشت و نام کنیزک جنان بود. و دو تن از قبیلهٔ ثقیف که معروف به ابوعثمان و ابومیة بودند، خویشاوند آن زن صاحب کنیز بودند. ابونواس هر روز از بصره بیرون می شد و بر راه می نشست و از هر کس که از حکمان می آمد از حال جنان می پرسید و از جمله روزی به همین قصد بیرون شد و من همراه وی بودم و نخستین کس که از جانب حکمان دررسید ماسرجویه متطبب مشهور بود، ابونواس گفت: اباعثمان و ابامیه را حال چون بود، ماسرجویه در جواب گفت: بحمداللََّه جنان سالم و تندرست بود. و ابونواس پس از این جواب قطعهٔ ذیل بسرود: اسئل القادمین من حکمان کیف خلّفتموا اباعثمان و ابامیةالمهذب و المأ مول و المرتجی لریب الزمان فیقولون لی جنان کماسر ک من حالها فسل عن جنان مالهم لایبارک اللََّه فیهم کیف لم یخف عنهم کتمانی. رجوع به عیون الانباء ج ۱ ص ۱۶۴ و تاریخ الحکماء قفطی چ لیپسیک ص ۳۲۵ شود.
کلمات همقافیه با «حکمان»
مشاهده واژگان هموزن و همآهنگ ختمشده به «ان» برای سرودن شعر