معنی جرح و تعدیل

[ جَ حُ تَ ] (ترکیب عطفی، اِ مرکب) علم... علمی است که از جرح و تعدیل راویان با الفاظ مخصوصی و از مراتب آن الفاظ در آن بحث میشود. و این علم از فروع علم رجال احادیث است و با آنکه از رشته های مهم این علم است هیچکس آن را ذکر نکرده است. سخن در جرح و تعدیل رجال روایت از شخص رسول اکرم صلی الله علیه و آله و سلم شروع شده پس از او بسیاری از صحابه و سپس تابعان و تابعان تابعان. آن را انجام داده اند. این عمل تورعاً و بمنظور حفظ احکام شریعت نه بمنظور عیبجویی مردم تجویز شده است. و همان طور که جرح شهود رواست جرح راویان نیز جایز است، زیرا کاوش تحقیق در امور دین از تحقیق دربارهٔ حقوق و اموال مردم شایسته تر و لازم تر است. بدین جهت این را برخود لازم میدانستند و نخستین کس از ائمهٔ حفاظ که بدین امر دست زد شعبةبن حجاج بود سپس یحیی بن سعید از او پیروی کرد. ذهبی در میزان الاعتدال گوید: نخستین کس که در این باب مطالبی فراهم آورد امام یحیی بن سعید قطان بود و پس از وی شاگردان او یحیی بن معین و علی بن مدینی و احمدبن حنبل و عمروبن علی قلانسی و ابوخیثمه زهیر وتلامذهٔ آنان چون ابوزرعه و ابوحاتم و بخاری و مسلم و ابواسحاق جوزجانی و نسایی و ابن خزیمه و ترمذی و دولابی و عقیلی و ابن عدی و ابوالفتح ازدی و دارقطنی و حاکم و جز آنان در این موضوع سخن گفتند. کتابهایی که در این باب تألیف شده عبارت اند از: ۱ -کتاب الجرح و التعدیل، تألیف ابوالحسن احمدبن عبداللََّه عجلی کوفی نزیل طرابلس مغرب متوفی ۲۶۱ هـ . ق. ۲ -کتاب الجرح و التعدیل، تألیف امام حافظ ابومحمد عبدالرحمان بن ابوحاتم محمد رازی متوفی ۳۲۷ هـ . ق. ۳ -الکامل، تألیف ابن عدی. این کتاب کامل ترین تألیف در این باب است. ۴ -میزان الاعتدال فی نقد الرجال، تألیف ذهبی، این کتاب جامع ترین تألیف در این موضوع است. ۵ -لسان المیزان، تألیف ابن حجر. (از کشف الظنون).