معنی تشت و خایه

[ تَ تُ یِ ] (ترکیب عطفی، اِ مرکب) آن نوعی بازی است که خایهٔ مرغ را خالی کرده به شبنم پر کنند و راهش ببندند و در هوای گرم در تشت نهند و اگر گرم نباشد در زیر تشت آتش کنند و شبنم مستحیل بهوا شود، بالطبع میل به بالا کند و چندان رود که از چشم غایب شود و بجای شبنم سیماب کنند همین اثر دارد. (برهان) (از انجمن آرا) (از غیاث اللغات) (از فرهنگ رشیدی) (آنندراج). یک نوع بازی که تخم مرغ آگنده از پاره ای داروها را در میان تشتی در آفتاب گذارند تا بالا رود. (ناظم الاطباء): تشتی است این سپهر و زمین خایه ای در آن گر علم تشت و خایه ندانسته ای بدان. خاقانی (از انجمن آرا). || نام طلسمی هم بوده است. (برهان). نام طلسمی. (ناظم الاطباء). || کنایه از زمین و آسمان هم هست چه زمین در میان آسمان است. (برهان) (آنندراج). زمین و آسمان. (ناظم الاطباء). || علم نجوم را نیز علم تشت و خایه میگویند. (برهان) (آنندراج) (ناظم الاطباء). و رجوع به طشت و خایه شود.